Alle wegen leiden naar...

18-04-2021

Rome zou je zonder na te denken direct zeggen... En laten het nu juist die "dekselse" Romeinen zijn die omstreeks 10 voor Christus begonnen zijn met het aanleggen van hun heirbanen of heerwegen doorheen een groot deel van Europa. Maar wat heeft dit te maken met modelspoor? Wel, heel toevallig ging het in de vorige weken in onze dagelijkse WhatsApp-sessies over de aanleg van betonnen baantjes op de modelspoorbanen. Hoe doe je dit nu? Wel er zijn zijn verscheidene manieren. We gaan er vandaag 1 toelichten, volgende maand een andere.


Architecten-beton, euh -karton

Een veel gebruikt materiaal bij architecten, vooral dan bij de bouw van hun maquettes, is architectenkarton of maquettekarton. Eigenlijk is het niet meer dan foam met een dun laagje karton er rond. Het voordeel van dit materiaal: als je het laagje karton weghaalt, dan heb je een zachte, makkelijk bewerkbare basis om leuke baantjes mee te maken.

Het echte voorbeeld nu... meestal ten Vlaamsche velden

Zoals reeds aangegeven in de vorige artikels ("Waar halen de leden hun mosterd...") gaat er niets boven het echte voorbeeld eerst eens goed te bestuderen. Het nadeel is echter wel dat de hedendaagse wegen niet meer de uitstraling hebben van pakweg een jaar of 40 geleden. Het comfort mag dan wel een pak beter zijn (vooral voor de fietsers), het ontbreekt 'm wel aan uitstraling. En al zeker als we nog op zoek moeten naar de veldwegen met kasseien. Gelukkig telt Belgiƫ nog genoeg wegen waar beiden vertegenwoordigd zijn. Zo fel zelf, dat ze juist over de Zuidelijke grens, er een volledige wielerwedstrijd op inrichten (Parijs-Roubaix). Hier dichter bij ons, zijn het tegenwoordig vooral betonnen platen die aan elkaar aansluiten. Maar dit maakt het juist zo leuk om ze weer te geven in model. En... ze hoeven zelf niet helemaal vlak te liggen, dat doen ze in het echt ook niet :-).

Een foto genomen door een drone, die iets te dicht tegen de grond zat... (ik vermoed genomen bij een militair-domein)
Een foto genomen door een drone, die iets te dicht tegen de grond zat... (ik vermoed genomen bij een militair-domein)
Een foto van Google Maps geleend, van een baantje dat ik zelf heel goed ken, niet ver van mijn woonplaats.
Een foto van Google Maps geleend, van een baantje dat ik zelf heel goed ken, niet ver van mijn woonplaats.

Boodschappenlijstje

  • Canson architectenkarton (andere merken voldoen ook, maar deze heeft zo het laagje dat je er kan aftrekken).
  • Stukje Plasticard van 2mm dik
  • Geodriehoek
  • Faller Wegdekverf Beton, (180507)
  • Huishoudpapier (keukenrol) of andere... zonder profiel!
  • Airbrush thinner (wij gebruikten Vallejo, maar ander merken voldoen ook)
  • Wash (ook deze gebruikten wij van Vallejo)
  • Airbrush-pistool en compressor
  • Fijn scalpel
  • Fijn penseel
  • Zwarte of donkergrijze verf
  • Juweela kasseimatjes (is geen must, je kan dit weglaten of zelf je kasseien maken door deze in te duwen met een oud penseel, zonder haren)
  • Houtlijm (merk doet er niet toe, al hebben we een lichte voorkeur voor Bison houtlijm... maar dat is persoonlijke voorkeur)
  • Geduld, plaats en tijd (Helaas overal steeds uitverkocht).

Baantjes trekken

Als eerste gaan we goed uitmeten waar de baan moet komen. In dit geval koos Arnold er voor om een stukje van iets breder dan 7cm. Dit is dan 3,5cm links, een stukje plasticard van... x mm breedte (breedte maakt niet, hoogte best wel +/- 2mm) en terug 3,5cm rechts op een stukje plank dat later kan gebruikt worden in een diorama.

Vervolgens wordt dit, met behulp van een geodriehoek, mooi overgetekend op het architectenkarton. Hier worden ook de on-evenwijdige platen al afgetekend.

We wrijven we het boeltje in met Faller Wegdekverf Beton, (180507).

Om het effect van de lijnen in de platen te bekomen, wordt een deel met een stukje huishoud-papier (zonder tekening, anders krijg je afgifte van de tekening in je straat) weggenomen en zachtje dippen (in dezelfde richting). 

Na het drogen, wrijven we de oneffenheden nog een beetje weg (dit doe je best voor het helemaal uitgehard is).

Met een heel fijn scalpel worden de barsten in het wegdek ingekrast.

Kleine washes, grote washes, steek ze in het...

Een truckje van de meester. Om nu een mooie egale wash aan te brengen (voor wie niet meer weet wat een wash is... klik), heeft Arnold een heel leuk truckje. Verdun je wash, van Vallejo in dit geval trouwens, met een beetje Airbrush thinner (ook van Vallejo).

De thinner zorgt ervoor dat de wash zodanig verdunt wordt, dat deze nog veel fijner verdeelt wordt over het vlak (hier aangebracht met het airbrush-pistool). De verhouding kan zijn: 1/2 washing, 1/2 thinner.

Hier zie je de reeds opgedroogde bovenkant (merk vooral de donkere plekken op in het beton).

De "naden" worden nog een beetje benadrukt met een penseeltje en een heel klein beetje donkergrijze of zwarte verf op een fijn penseeltje.

Het resultaat: dit lijkt alsof de bitumen er nu ook echt tussen hangt. (Bitumen: zwarte brij die de spleten tussen de platen opvult). Bij oudere banen mag je donkergrijs gebruiken.

De kantjes er af lopen op kasseien

De meeste van deze baantjes, hadden heel vroeger een goot gelegd in kasseien of ongetrommelde klinkertjes. Dit gaan we nu ook proberen weer te geven in model.

Hiervoor gebruikte Arnold de kasseien van Juweela. Dit zijn echte steentjes die in "matjes" gelijmd zijn. Je kan deze makkelijk in reepjes snijden met een mesje.

Deze verlijmen we met een beetje houtlijm. In deze situatie werd deze zodanig gelegd, dat het een mooie scheiding tussen de baan en een eventueel fietspad wordt.

Het resultaat

Een zeer leuk en relatief eenvoudig (mits een beetje oefening moet dit wel lukken) voorbeeld van hoe je deze baantjes kan maken. De andere manier van werken is met DAS-klei. Hoe we dit doen, vertellen we jullie later nog eens in een nieuw artikel.


Arnold Waes

Bouwer en leverancier informatie en fotomateriaal van deze betonbaantjes

"Alle wegen hebben geheime bestemmingen waar de reiziger geen idee van heeft. " Martin Buber

Sven Vandersmissen

Auteur/ Trekker VMSC De Locloods

"Je kan moeilijk eigen wegen gaan zonder andermans gras plat te trappen." - Julien de Valckenaere